ÜMRAN AVCI – Edebiyatın derinliklerinde, bazen bir kitabın içerik hikâyesi kadar yayımlanma süreci de dikkat çekicidir. Onur Caymaz ve Vefa T. imzalı “İntihar Süsü” adlı şiir kitabı, bu tür ilginç serüvenlere örnek teşkil ediyor. Kitap, okuyucuya hitap eden “Vefa T, Onur ve Ötekiler…” isimli bir mektupla başlıyor ve derin bir tartışmanın kapılarını aralıyor.
Onur Caymaz, birçok eser veren bir şair, romancı ve deneme yazarı olarak edebiyat dünyasında tanınmış bir isimdir. Uzun süredir Barselona’da yaşayan Caymaz’ın yarattığı Vefa T. karakteri ise Adıyamanlı bir öğretmen ve şairdir; ancak Vefa T. adı aslında Onur Caymaz’ın kullandığı bir mahlas. Caymaz, 12 sayfalık mektubunda, yurt dışına çıkmadan önceki edebiyat çevrelerini, kaybedilen sanatçıları ve Türkiye’deki edebiyat kanonunu ele alıyor. Edebiyat dergilerinde metinlerin değil, yazarların isimlerinin değer kazanmasından şikayet ediyor. Bu durum, edebiyat ortamındaki bazı kişilerin dokunulmazlığına da dikkat çekiyor.
Onur Caymaz, Vefa T. karakterini nasıl yarattığını şu şekilde anlatıyor: “Yedi şiir kitabım var. Bazı dergiler, gönderdiğim şiirlere dönüş yapmadı. Bu nedenle kendimden ikinci bir şair yarattım, adını Sait Vefa koydum ve bir hikâye oluşturdu. Vefa T., öğretmen olduğu için bu ismi kullanıyormuş gibi bir bağ kurdum. Vefa’nın şiirleri, benim yazdıklarımla benzerlikler taşıyor. Ancak, Vefa’nın e-postaları okunurken, benimkiler siliniyordu. Bu oyun iki yıl sürdü ve sonunda edebiyat ortamının vefasızlığını ispatlamış oldum.”
Kitabın yayımlanma süreci ise oldukça ilginçti. Vefa T. adıyla birçok dergide şair olarak “vefat” haberinin çıkmasına karşın, bu duruma kimse merak etmedi. Onur Caymaz, bir yayınevine Vefa’nın şiirlerini gönderdi ve 10 gün sonra olumlu bir yanıt aldı. Ancak, yüzyüze görüşme sırasında gerçek kimliği anlaşıldığında, iş iptal oldu. Yayınevi, “büyüsü kaçtı” diyerek projeden çekildi. Şiirin kalitesinin değil, yazarın etiketinin önemli olduğu ortaya çıktı.
Caymaz, durumu değerlendirirken “Onur Caymaz, onların istediği şekilde düşünmüyordu. Bu, reddedilmesinin temel sebebiydi” şeklinde açıklıyor. Ece Ayhan ve Yahya Kemal gibi ünlü Türk şairlerinin devlet görevlisi olma durumunu eleştiren bir bakış açısıyla, şairlerin iktidardan bağımsız olması gerektiğini vurguluyor.
Mektubun sonunda “İşleri müşküldür her yerde merdin” diyerek, edebiyatın zorluklarını ortaya koyuyor. Şiirinde ise “buradayım, unutmak için verilen uzun bir ara…” diyerek, bir tür göç durumu yaşadığını ifade ediyor. Onur Caymaz, “Türkiye bir şair kaybetti ama İspanya kazandı” demektense, sadece bir şeyleri bıraktığını ve geride yapay bir edebiyat ortamı bıraktığını belirtiyor.
